2012-01-26 19:51:55
2012-01-26 16:37:50
-Чи сэрчихээд яагаад холхиод байдаг юм бэ?
-Ажлаа төлөвлөж байна.
-Зогсоод ч юм уу, суугаад бодож болдоггүй юм уу?
-Алхаад байхаар бодлууд сар сархийгээд л орж ирээд байдаг юм аа. Хаха, чи чинь нээрээ зогсож боддог бил үү?
-Яг ш дээ, Доржсэмбийг л зогсож боддог гэж чи хэлж байсан биз дээ?
-Аан тийм, андуурч... Тэр яахав, эмээ сайн уугаарай. Охиндоо нэг их битгий ойртоорой. Ханиад хүргэчихнэ шүү.
-Чи хэтэрхий боломжгүй зүйл шаардаад байна. Яаж би охиндоо ойртохгүй өдрийг барах билээ?
-Аан тийм л дээ. Та хоёр чинь залгагдчихсан бил үү?
-Тэхх... Ингэхэд нөгөө туужийнхаа гол баатрыг эрэгтэй болгох уу, эмэгтэй болгох уу?
-Заа чи тэрнийг ёстой өөрөө л шийд дээ. Гэхдээ болгоомжтой бичээрэй дээ. Хамаагүй биччихээд дараа нь биелчихээр нь уйлагнаад унав даа?
-Заас...ссс... Хэзээ байхдаа би уйлаад суудаг байсан юм?
-Өө, үгүй бил үү? Заа заа, уйлдаггүй уйлдаггүй.
"Өнөөдөр ярилцсан яриа" цааш унших »
"Өнөөдөр ярилцсан яриа" цааш унших »
2012-01-25 03:02:45
Х.Болор-Эрдэнэ
Уг нь эхлээд ийм төрсөндөө баярлаж байлаа. Харин одоо бол гутаж байна. Яагаад гэвэл сэглүүлж, тасдуулсан навчис маань сэрчигнэхдээ ёолдог болж. Өмлүүлж, мэрүүлсэн холтос маань хамгийн нялх салхинд ч чихран гийнаж, эх биенээсээ салж хагацах гунигийн дууг хэтэрхий балчираасаа аялдаг болчихож. Аялах биш хашгирдаг ч байж мэднэ. Аяндаа салаалдаг мөчрүүд минь айдсаа дарж дийлэлгүй ганцхан бүдүүн мөчир дотор улам гүн ярган шургалдаг болж. Тиймээс би салаалахаа больчихоод ганц шовгор юм төдий л харагдана. Магадгүй энэ их айдас, энэ их өвдөлтүүд намайг улам хүйтэн зэвүүн харагдуулаад байж болох юм. Тиймээс ч тэртэй тэргүй дуусаж, уусаж байгаа энэ муу өнчин модыг жиргээд галд түлчих, эсвэл цагаалаад хашааны шон, манааны шовгор болгочих хүсэлтэн дэндүү их болсон байж ч мэднэ.

"Модон хүний мушийлт" цааш унших »

"Модон хүний мушийлт" цааш унших »
2012-01-25 01:37:42
2012-01-22 18:35:47
Онц сонирхолтой, цоо шинэ туужийг "Диваажингийн хоригдол" тун удахгүй цувралаар толилуулна. Блогийг маань манаж суудаг залуу үеийнхэндээ зориулаад өвөрмөц нэгэн адал явдлын мөрөөр эрхгүй хөтөлсөн хайрын цоо шинэ түүхийг хүүрнэх гэж байна. Залуусаа, сувгаа бүү солиорой, ккк.
2012-01-16 16:45:01
Сэтгүүлчид "Та яаж энэ их зүйлийг амжуулдаг байна аа?" гэж асуух нь элбэг таардаг болж. Юутай ч Анжигайгийн хэлсэнчлэн хүмүүсийн амьдралд уур бухимдал их болсон үед нэг хөнгөхөөн бичиглэл оруулъя юу хэмээн бяцхан зураглалыг хүргэмээр санагдав. Өрхийн тэргүүн "Үр хүүхдийнхээ зургийг олон нийтэд зориулан нийтлэхийг" чандлан хориглосон тул зарлигийг хүндэтгээд чаддагаар нь зураглан бичих нь зүйтэй юм уу гэж саналаа.
Зээ тэгээд өглөө босно оо. Одоо цагт өглөөний сэрүүлэг нь часхийсэн дуутай, нүүр ам маажиж малтсан, өрөөсөн нүдээрээ хармагц учиргүй баярлан тийчигнэх нэг аальгүй бяцхан этгээд болсон нь мэдээж. Тэр аальгүй бүсгүйн ход ход хөхрөн ганцаараа инээд алдах дуу бүгдийг сэрээнэ. Зарим нь инээд алдаж босож ирнэ, харин нүүр амаа ухуулсан би болохоор жаахан ундууцасхийн өндийнө. Гэвч өндиймөгц өөлж боломгүй тэр хөгжилтэй царайг хараад учиргүй инээд алдаад л шалхийтэл наалдчихна биз дээ.
"Өрхийн тэргүүний зарлиг буюу өдрийн зураглал" цааш унших »
"Өрхийн тэргүүний зарлиг буюу өдрийн зураглал" цааш унших »
2012-01-16 13:50:12
алт зоХарин онгод шүтээнийг дээрээ залсан энэхүү онгод хийморь ихтэй уран бүтээлч хамт олны бүрэлдэхүүнд шог зохиолч А.Амарсайхан, зохиолч Т.Бум-Эрдэнэ, МЗЭ-ийн шагналт, яруу найрагч Б.Эрдэнэсолонго, залуу яруу найрагч Т.Пүрэвжаргал болон миний бие багтан ажилладаг билээ.
Зохиолч А.Амарсайханыг "Хэцүү анги", "Тусгай салаа" киногоор нь та бүхэн андахгүй. Амараа маань сая "Тусгай салаа" киногоороо Төрийн хошой шагналт, нэрт зохиолч Лодойдамбын нэрэмжит шагналаар энгэрээ мялаагаад авсан. Харин алсын Америкаас эх орондоо ирээд удаагүй байгаа зохиолч Т.Бум-Эрдэнэ маань МЗЭ-ийн гишүүнээр элсэж, "Эмэгтэй ном", "Өнөөх" зэрэг өгүүллэгийн түүврээ өлгийдөн аваад байна. Өнгөрсөн 9-ний өдөр зохиолч Б.Галаарид маань Оросын нэрт зохиолч Варлам Шаламовын өгүүллэгүүдийн орчуулгаараа оны шилдэг бүтээл "Алтан-Өд" шагналыг хүртсэн бол миний бие ч бас энэ шагналаар энгэрээ мялаагаад авсан.
Тиймээс Цалигийн уран бүтээлчид онгодоор цалгиж халгиж байна гэж хэлмээр санагдана.
Харин бидний гол түшиг болсон Б.Эрдэнэсолонго, Т.Пүрэвжаргал хоёр маань дээрх бүтээлийн эздийнхээ ар ажлыг нугалах, редакторлох, менежментийг нь хөөцөлдөх гэх мэт олон чухал ажлыг гүйцэтгэсээр өөрсдийнхөө бүтээлийг ч барих завгүй гүйдэг билээ. Гэхдээ бид ирж буй энэ сайхан жилээ дээрх хоёр найрагчийнхаа бие даасан бүтээлүүдийг олонд таниулах, хэвлүүлэн гаргах ажлаар эхлүүлэхээр шамдан орцгоогоод байна.
"ЦАЛГИЖ ХАЛГИСАН ЦАЛИГИЙН НӨХӨД МИНЬ..." цааш унших »
2012-01-09 01:37:19
1. Яруу найргийн томоохон хэмжээний 2011 оны шилдэг бүтээл Д.Нацагдоржийн шагналт яруу найрагч Цогдоржийн Бавуудорж “Хүннү” туульс
2. Яруу найргийн богино хэмжээний 2011 оны шилдэг бүтээл МЗЭ-ийн шагналт яруу найрагч Жамсрангийн Баяржаргал- “Сэрлийн цаг агаар” шүлгийн түүвэр
3. Хүүхдийн зохиолын 2011 оны шилдэг бүтээл МЗЭ-ийн шагналт зохиолч Халтарын Болор-Эрдэнэ- “Хишигт”дурсамжит тууж"ХИШИГТ маань “Алтан Өд-2011” зуугаад иржээ" цааш унших »
2012-01-05 19:19:44
Д.Дэлгэрмөрөн:
- Өдрийн мэнд “Оюунт Монгол” аянаас зохион байгуулсан уралдаанд амжилтай оролцож, гуравдугаар байр эзэлсэнд баяр хүргэе.
- Баярлалаа.
- Өөрийгөө уншигчиддаа танилцуулаач.
45-р сургуулийн н.Ичинхорол багштай 10 а ангийн сурагч Д.Дэлгэрмөрөн гэдэг.
-Хэзээнээс ном уншиж эхлэсэн вэ?
- Нуулгүй хэлэхэд ном унших сонирхолгүй нэгэн байлаа. Интернетээр аялаал, гэрийн даалгавараа хальт хийдэг, олон тийшээ үсэрсэн хүүхэд байсан. Хааяа дүүгээ хардаг. Харин “Оюунт Монгол” аянг явуулж эхлэсэн үеэс номыг шимтэн унших сонирхолтой болсон. Ном бол ертөнцийг харах цонх гэж хүмүүс ярьдаг. Энэ аянд хамрагдсанаараа миний амьдралд томоохон өөрчлөлтүүд бий болж байгаа. Аливаа асуудлыг олон талаас нь харж, сэтгэх чадварыг бага багаар сурч байгаад баяртай байна. Нээрээ л ном бол ертөнцийг тэр чигээр нь харах агуу том цонх мөн юм аа гэдгийг ойлгосон
"“Хишигт” номыг уншаад сэтгэл хөдлөөд нулимс дуслуулсан" цааш унших »
"“Хишигт” номыг уншаад сэтгэл хөдлөөд нулимс дуслуулсан" цааш унших »
2012-01-03 20:27:09
Уламжлал ёсоор 12-р сарын 31-ний өглөө өвлийн өвөө гэрэлт гацуурын доор ууттай бэлгээ үлдээсэн байлаа. Өвлийн өвөөдөө итгэдэг хэвээрээ байгаа 12 настай охины захидал өвөөд онцгой сэтгэгдэл төрүүлсэн бололтой. Бас түүний өнгөрсөн жилд авсан гурван том шагнал нь бэлэг авах нэг том шаардлагыг зүй ёсоор хангаж. Боловсролын яамны хамгийн олон ном уншсан хүүхдэд олгодог шилдэг уншигч медаль, сургуулийн тэргүүний бүжгийн шагнал, онц сурлагатаны эгнээнд бүрмөсөн орсон хичээл чармайлт, ангийн оны гүнжээр шалгарсан өсөж яваа охины гуйлт нь үсийг олон янз хэлбэртэй болгодог индүү байв. Өөрөө ч түүнийгээ эвтэйхнээр тайлбарлачихсан байлаа. Тиймээс өвлийн өвөө охины хүсэлтийг ёсоор болгож хүссэн бэлгийг нь уутлан илгээсэн төдийгүй өөрийнхөө хөрөг зураг бүхий ил захидлыг, бэлэг авах жагсаалтанд багтсан дэлхийн олон орны хүүхдүүдийн нэрсийн хамт /тэр дунд Sarnai гэсэн нэр тодоор дурайж байлаа/ илгээсэн байлаа.
"Мэдээж өвлийн өвөө ирсэн" цааш унших »
"Мэдээж өвлийн өвөө ирсэн" цааш унших »
2011-12-30 20:32:26
ӨВЛИЙН ӨВӨӨ БАЙДАГ ЮМ АА...ЛУУЗГАР АА.

2012 ОН ТА БИДЭНД ЭРЧ ХҮЧ, ИНЭЭД ХӨӨР, АЗ ЖАРГАЛ, БАЯР БАЯСЛЫГ ДАХИН ШИНЭЭР МЭДРҮҮЛЭХ БОЛНО ОО. БАС ДЭЛХИЙ СҮЙРЭХГҮЙ ГЭДГИЙГ БАТЛАН ДААЖ БАЙНА, КККК.
ШИНЭ ЖИЛИЙН МЭНД ХҮРГЭЕ. БҮГДЭЭРЭЭ САЙХАН БАЯРЛААРАЙ.
2011-11-27 16:28:28
Гурван жилийн өмнө /http://bolor7erdene.blogspot.com/2009/12/blog-post_29.html/ "Ааваа, ээж ээ өвлийн өвгөн ирээд явсан байна" гээд бичлэг оруулж байсныг зарим нь санаж байгаа байх. Дараахан нь бас 2010 онд /http://bolor7erdene.blogspot.com/2010/12/blog-post_28.html/ "Өвлийн өвөөд дахин захиа ирлээ" гээд бичлэгээ өмнөхийн үргэлжлэл болгон оруулж байсныг мартаагүй гэж найдаж байна.
Охиноо том болсон л гэж бодож байлаа. Харин уржигдар орой охин маань өвлийн өвөөд захиа бичих гэж байгаагаа хэлэхэд аав, ээж хоёрынх нь нүд орой дээрээ гарав. Хүүхэд томрох тусам хүсэл нь томордог. Харин тэр том хүслийг биелүүлэх өвлийн өвөө-аав, ээж хоёрт нь улам л дарамт болж ирдэгийг тэд яаж ч мэдэх билээ. Өнгөрсөн жил охин маань гацуур модон доороо унадаг дугуй, өнгийн будгийн ком захисан захидалаа бичээд тавьчихсан байсан нь бид хоёрыг чухам л сандаргаж билээ. Би хувьдаа хүүхдүүддээ дугуй унуулах тун ч дургүй. Газар бүрхэн язганаж байгаа "төмөр шоргоолжнууд"-ын аюулаас болоод тэр л дээ. Гэсэн ч өвлийн өвгөнд итгэдэг охиныхоо итгэлийг унтраахгүй гэхдээ аав, ээж хоёр нь Солонгос руу дугуй захиалж авчруулсан нь өнгөрсөн зуны турш санаа зовоосон асуудал үүсгэсэн гэхэд болно.
"Том хүмүүс яагаад өвлийн өвгөнд над шиг захиа бичээд хүслээ биелүүлчихэж болдоггүй юм бол?" гэж охиныгоо асуухад нь аав, ээж хоёр "Тэд чинь итгэхээ больчихдог юм аа. Итгэхээ л больчихвол өвлийн өвөө ирэхээ больдог юм" гэж хэлээд нэг удаадаа ам хааж байлаа.
"Охин маань итгэсэн хэвээрээ байгаа юм байна буюу үнэнд гүйцэгдэх цаг айсуй" цааш унших »
"Охин маань итгэсэн хэвээрээ байгаа юм байна буюу үнэнд гүйцэгдэх цаг айсуй" цааш унших »
2011-11-27 14:07:22
(Шүүмж)
Амьдралын баялаг олон талаас уран сайхны зохимжтой шийдэл бүхий сэдэв санаа ургуулна гэдэг зохиолчийн цаг хугацааны үнэ цэнд тэнцүүлсэн авъяасын илрэл юм. Зохиолч Х.Болор-Эрдэнийн “Хишигт” (2011) “дурсамжит тууж”-ийг уншсан хэн бүхний балчир насны түүх хөндөгдөж буй нь зохиолын агуулга, зураглал бүхэн үнэ цэнтэй шигтгэл болж чадсанаар тайлбарлагдана. “Хишигт минь намайг харахаараа л харцанд нь тийм гэхийн тэмдэггүй зөөлөн туяа хурж хөл дээрээ цэх зогсоод ам ангайсан даруйд минь угтан гүйж ирэхэд бэлэн болдогсон”. Ийм дурсан санагалзсан уянгын өчил тухайн агшны дүр зургийг гайхалтай нээхийн зэрэгцээ найруулгын алдаатай, ойлгомжгүй санагдахгүй байгаа нь “Тиймээс хорвоогийн хамгийн догшин ширүүн хоёр этгээд ийн нэгэн тогооноос хооллож нэгэн орчилд хэн нь хэнийгээ дийлэхээ үзэхээр багтах хэрэгтэй болсон юм” гэх юм уу “бүдүүн үхрэнд ч ахдахаар...” зэргээр үгийн байршил алдагдахдаа үйл явдлын дарааллыг чухалчилсан нь зохиолын төрөл зүйл, бичлэгийн хэв маягтайгаа ижилсэн садансанных л юм. “Аймсан дөлнө”, “догшрон цойлно” гэсэн уянгын жигд давталттай төгсгөлүүд хэдэн өгүүлбэрээр зааглагдсан ч санаандгүй эл бичлэгийн хэв маяг, найруулга хэлбэр нь дүрийн гадаад дотоод шинж байдлыг нэгтгэн нээж, зохиолчийн уран чадварыг илтгэх бага гэлтгүй ололт болон харагддаг. Ингээд бодоход найруулгын алдаатай гэмээр ганц нэг өгүүлбэр нь хүртэл зохиолчийн авъяас билигт зөвтгөгдөөд байхыг бодоход Х.Болор-Эрдэнийн бүтээлүүд монголын шинэхэн эриний хүүрнэл зохиолын сунгаанд өнгөлөн хурдлах шандастайгаа илтгээд байдаг.
"ШҮҮМЖ СУДЛАЛД "ХИШИГТ"-ТУУЖИЙН ТУХАЙ..." цааш унших »
Амьдралын баялаг олон талаас уран сайхны зохимжтой шийдэл бүхий сэдэв санаа ургуулна гэдэг зохиолчийн цаг хугацааны үнэ цэнд тэнцүүлсэн авъяасын илрэл юм. Зохиолч Х.Болор-Эрдэнийн “Хишигт” (2011) “дурсамжит тууж”-ийг уншсан хэн бүхний балчир насны түүх хөндөгдөж буй нь зохиолын агуулга, зураглал бүхэн үнэ цэнтэй шигтгэл болж чадсанаар тайлбарлагдана. “Хишигт минь намайг харахаараа л харцанд нь тийм гэхийн тэмдэггүй зөөлөн туяа хурж хөл дээрээ цэх зогсоод ам ангайсан даруйд минь угтан гүйж ирэхэд бэлэн болдогсон”. Ийм дурсан санагалзсан уянгын өчил тухайн агшны дүр зургийг гайхалтай нээхийн зэрэгцээ найруулгын алдаатай, ойлгомжгүй санагдахгүй байгаа нь “Тиймээс хорвоогийн хамгийн догшин ширүүн хоёр этгээд ийн нэгэн тогооноос хооллож нэгэн орчилд хэн нь хэнийгээ дийлэхээ үзэхээр багтах хэрэгтэй болсон юм” гэх юм уу “бүдүүн үхрэнд ч ахдахаар...” зэргээр үгийн байршил алдагдахдаа үйл явдлын дарааллыг чухалчилсан нь зохиолын төрөл зүйл, бичлэгийн хэв маягтайгаа ижилсэн садансанных л юм. “Аймсан дөлнө”, “догшрон цойлно” гэсэн уянгын жигд давталттай төгсгөлүүд хэдэн өгүүлбэрээр зааглагдсан ч санаандгүй эл бичлэгийн хэв маяг, найруулга хэлбэр нь дүрийн гадаад дотоод шинж байдлыг нэгтгэн нээж, зохиолчийн уран чадварыг илтгэх бага гэлтгүй ололт болон харагддаг. Ингээд бодоход найруулгын алдаатай гэмээр ганц нэг өгүүлбэр нь хүртэл зохиолчийн авъяас билигт зөвтгөгдөөд байхыг бодоход Х.Болор-Эрдэнийн бүтээлүүд монголын шинэхэн эриний хүүрнэл зохиолын сунгаанд өнгөлөн хурдлах шандастайгаа илтгээд байдаг.
"ШҮҮМЖ СУДЛАЛД "ХИШИГТ"-ТУУЖИЙН ТУХАЙ..." цааш унших »
2011-11-21 19:10:04
Х.Болор-Эрдэнэ
Гэнэтхэн түүнийгээ үгүйлж эхлэв. Саяхан л байсан. Байх байхдаа бүр энүүхэнд байсан. Авчихаж. Алдчихаж.
Ээжээсээ асуув. “Хараагүй ээ, мэдэхгүй.”
Хөршөөсөө сураглав. “Тэрүүгээр яадаг юм.”
Хувцасны шүүгээ, дэр, гудсаа сөхөөд ч олсонгүй. Ийм хурдан, ингээд л алдчихна гэж бодож байсангүй. “Надаас өөрөө явчихав уу? Түүнгүйгээр би оршин тогтноно гэдэгтээ итгэхгүй нь.”
Мөч, хором, сар, жил. Хөл хөнгөрчээ. Тэр өдрөөс хойш нулимс, инээд хоёрыг мартав. Худлаа хэлж сурлаа. Хууран мэхлэх боллоо. Ээжийгээ орхилоо. Гунигласангүй. Нөхдөө хаялаа. Ганцаардсангүй.
Дэлхий миний төлөө эргэнэ. Нар миний төлөө мандана. Хүмүүс миний төлөө амьдарна. Одод миний төлөө гялалзана. Энд надаас өөр хэн ч үгүй. Мөч, хором, сар, жил…
"ГЭРЭЭСЛЭЛ /өгүүллэг/" цааш унших »
Гэнэтхэн түүнийгээ үгүйлж эхлэв. Саяхан л байсан. Байх байхдаа бүр энүүхэнд байсан. Авчихаж. Алдчихаж.
Ээжээсээ асуув. “Хараагүй ээ, мэдэхгүй.”
Хөршөөсөө сураглав. “Тэрүүгээр яадаг юм.”
Хувцасны шүүгээ, дэр, гудсаа сөхөөд ч олсонгүй. Ийм хурдан, ингээд л алдчихна гэж бодож байсангүй. “Надаас өөрөө явчихав уу? Түүнгүйгээр би оршин тогтноно гэдэгтээ итгэхгүй нь.”
Мөч, хором, сар, жил. Хөл хөнгөрчээ. Тэр өдрөөс хойш нулимс, инээд хоёрыг мартав. Худлаа хэлж сурлаа. Хууран мэхлэх боллоо. Ээжийгээ орхилоо. Гунигласангүй. Нөхдөө хаялаа. Ганцаардсангүй.
Дэлхий миний төлөө эргэнэ. Нар миний төлөө мандана. Хүмүүс миний төлөө амьдарна. Одод миний төлөө гялалзана. Энд надаас өөр хэн ч үгүй. Мөч, хором, сар, жил…
"ГЭРЭЭСЛЭЛ /өгүүллэг/" цааш унших »
2011-11-17 13:34:26
Х.Болор-Эрдэнэ
Бурхантай, бугтай, тэнгэртэй, газартай хэрэлдлээ.
Эхлэл нь хаана байсныг, төгсгөл нь хэзээ ирэхийг
эрж хайгаад олсонгүй. Хэрүүлийн эзнийг сая л оллоо.
Олох олохдоо түүний тохуурхал, даажигналын чимэг сонслоо.
Сонсогдож байгаа бодоход тэр амьтай юм.
Нар. Нозоором халуун. Нүд анилдан зүүрмэглэхэд тэнгэр нэг цэнхэртэн, нэг харлан харагдах нь зузаан хөх шилтэй төстэй ч юм шиг…
…Бөмбөгөр шилэн доторх ижижгхэн хотыг хэн нэгний нүд анхааралтай ширтэнэ. Тэр шилийг сэгсрэхэд бороо, цас, шороотой төстэй зүйл дотор нь бужигнана. Жижигхэн, бүр маш жижигхэн хүмүүс тийм бужигнаан дотор орох байх газраа олж ядан бөндөгнөхөд тэр өхөөрдөн инээд алдаж, бүр чангаар сэгсэрнэ. Тэгснээ нүдэнд үл үзэгдэх дуслыг томруулагч дуран доор тавиад юуг ч юм түүнд шахахдаа тэр чаг чаг чагхийн нүдээ цавчлан дахин дахин дурандаж, тонголзох нь хөгшин эрдэмтнийг санагдуулна. Залуу нас. Садан төрөл. Хайр. Ухаан. Хувь заяа. Ийм бичигтэй хруу шилнээс дусал дуслыг авч өнөөх шингэн дээр дусаана. Тэгээд шилэн хотод бужигнан гүйлдэх хүмүүсээс нэгийг нь барьж аваад дуран доорх шингэнээ бие рүү нь шахчихаадбуцаагаад тавьчихав. Хүн өвдсөндөө час часхийн дуугарна. Харсаар байтал нүднийх нь өмнө хүний хэвлий маш түргэн томорч түүнээс бүүр жижигхэн хүн доройхон дуугаар мөн л часхийн дуугараад газарт уначихав.
"Зүрхэнд үйлдвэрлэв /өгүүллэг/" цааш унших »
Бурхантай, бугтай, тэнгэртэй, газартай хэрэлдлээ.
Эхлэл нь хаана байсныг, төгсгөл нь хэзээ ирэхийг
эрж хайгаад олсонгүй. Хэрүүлийн эзнийг сая л оллоо.
Олох олохдоо түүний тохуурхал, даажигналын чимэг сонслоо.
Сонсогдож байгаа бодоход тэр амьтай юм.
Нар. Нозоором халуун. Нүд анилдан зүүрмэглэхэд тэнгэр нэг цэнхэртэн, нэг харлан харагдах нь зузаан хөх шилтэй төстэй ч юм шиг…
…Бөмбөгөр шилэн доторх ижижгхэн хотыг хэн нэгний нүд анхааралтай ширтэнэ. Тэр шилийг сэгсрэхэд бороо, цас, шороотой төстэй зүйл дотор нь бужигнана. Жижигхэн, бүр маш жижигхэн хүмүүс тийм бужигнаан дотор орох байх газраа олж ядан бөндөгнөхөд тэр өхөөрдөн инээд алдаж, бүр чангаар сэгсэрнэ. Тэгснээ нүдэнд үл үзэгдэх дуслыг томруулагч дуран доор тавиад юуг ч юм түүнд шахахдаа тэр чаг чаг чагхийн нүдээ цавчлан дахин дахин дурандаж, тонголзох нь хөгшин эрдэмтнийг санагдуулна. Залуу нас. Садан төрөл. Хайр. Ухаан. Хувь заяа. Ийм бичигтэй хруу шилнээс дусал дуслыг авч өнөөх шингэн дээр дусаана. Тэгээд шилэн хотод бужигнан гүйлдэх хүмүүсээс нэгийг нь барьж аваад дуран доорх шингэнээ бие рүү нь шахчихаадбуцаагаад тавьчихав. Хүн өвдсөндөө час часхийн дуугарна. Харсаар байтал нүднийх нь өмнө хүний хэвлий маш түргэн томорч түүнээс бүүр жижигхэн хүн доройхон дуугаар мөн л часхийн дуугараад газарт уначихав.
"Зүрхэнд үйлдвэрлэв /өгүүллэг/" цааш унших »
2011-11-16 23:43:49
Knowledge Must Be Free... Ийм нэгэн уриатай сайттай өнөөдөр тохиолдлоор хэдэнтаа тааралдав. Уран бүтээлчдийг, ном бүтээгчдийг дорд үзсэн энэ сайтын эзэн нь хэн болохыг, яаж холбогдохыг олж мэдэх гэж сайтыг нь нэлээд сайн ажиглалаа. Ямар ч эргэж холбогдох холбоос, хаяг сэлт алга. Фэйсбүүс дотор ч энэ л нэрээрээ элсчихсэн тууж яваа харагдана. Тэнд номыг нь бүрэн эхээр нь тавьсан танидаг мэддэг хэдэн хүнтэйгээ ч холбогдов. Өөрсдийнх нь бүтээлийг дэлгээд, үнэгүй түгээж байгаад нь бүгд л дургүйцсэнээ нуусангүй.
http://www.ibooks.mn/-ний тэдгээр нөхдөөс асуумаар санагдлаа. "Нэг ном ямар үнээр бүтдэгийг мэдэх үү?" гэж. Зарчмыг нь энд тоогоор дугаарлах гэж оролдъё.
1. Санааг цуглуулах, олж хуримтлуулахын тулд зохиогчид нэг бол амьдралаараа туршиж, аз сорьж, адал явдлуудад орооцолдож, тэдгээрийг биеэрээ туулж, зовлонг нь нулимсаараа мэдэрсэн байдаг. Эсвэл хэн нэгнээс зохиол бичих санааг худалдаж авдаг. "Багш нар, зохиолчид бол турж үхэж байхдаа таарсан улс..." цааш унших »
2011-11-16 14:26:13
Х.Болор-Эрдэнийн энгийн хүүрнэл, ахуйн мэдрэмж, гүнзгий санаа ургуулсан уран чадвар бүхэн төрөл зүйлийн бус дотоод мэдрэмжээр илэрхийлэгдэх болсон сэтгэлгээний гэх тодотголтой өгүүллэгүүдээс нь харагдаж байна. Далд битүү утга, даажигналыг үл тоосон баатрын гайхашрал, амьдралын үнэ цэнэ, утга учрыг дэлгэсэн "Худалдаа", дүрийнхээ сэтгэл зүйг уудлахыг зорьсон туурвил, зохиолчийн сэтгэхүйн үйлдэл нэгдэж уншигчдыг сэтгэн бодуулахад чиглэгдэж буйгаараа "сэтгэлгээний" гэх энэ тодотголоо биелүүлжээ. Үнэхээр ч уншигчдын "нээрээ л тийм дээ", "тийм гэж үү?" гэмээр бодролд хүргэсэн уянгын шийдэл, санаа нь эл чиглэлийг тодотгох томоохон хэмжүүр юм. Онолын үүднээс ийм төрөл хэлбэр байхгүй ч бичлэгийн аясаараа бол зөвшөөрөгдөж л байна.
Юмсын ахуй орчны тухай өвөрмөц сэтгэмж, өгүүллэг гэхээсээ сэтгэхүйн таталбар гэхээр түүний богино тэмдэглэлүүд гүн ухааны аястай, гүнзгий агуулга өөртөө шингээстэй ажээ. Тэр хос залуус, тэдний болзоог бус амьдралын нугачаа, "болзолт" хэмнэлийг харуулна, бичнэ. Түүний өгүүллэгүүдэд зан байдлын тодорхой дүр гардаггүй бөгөөд өгүүлэгчийн хэл, би баатрын өчил хүүрнэлээр амьдралын өнгө, амт, орчлонгийн ааш аяг хөвөрнө. Тэр үүнийг л буулгана. Гярхай ажиглаж донжтой тусгана, санаа дэвшүүлнэ. Хүнд юм бодуулах, өөр өнцгөөс нь харуулах санаа агуулахдаа /Босго, Улаан хүн/ бүхэлд нь он цагийн чиг хандлагыг бүтээнэ. Юмс бүхэн, үйл явдал бүр тохиолдлын, санаандгүй учир шалтгаан, цаг хугацааны айзамтай байдгийг тэмдэглэсэн зохиолчийн ухаарал бас бий.
"Амьдралын утга учир хэт үнэгүйдсэнээр хүний хувь тавиланд өөрчлөлт үзүүлдэг тухай..." цааш унших »
"Амьдралын утга учир хэт үнэгүйдсэнээр хүний хувь тавиланд өөрчлөлт үзүүлдэг тухай..." цааш унших »
2011-11-15 22:39:03
Х.Болор-Эрдэнэ
Энгийн юм бүхэн энгийн биш байдаг. Хэрэв та итгэхгүй байгаа бол
толинд өөрийнхөө нүдийг удаан хар.
Хэрэгцээ. Энэ бол хямд үнэтэй хөлсний өрөө. Оюутан зарлал уншина. Дийлэнх нь ижил утгатай зарлалууд…”Ганц бие хүнд өрөө хөлслүүлнэ”
Төвөгтэй зүйл байсангүй. Оюутан гудамжны утаснаас хэдэн дугаар руу залгав. Зарим нь удтал дуудна. Заримд нь эзэн олдсон гэнэ. Хамгийн сүүлчийн найдвар нь ашгүй утсаа авлаа. Харилцуурын цаана хэн нэг нь хүндээр амьсгаадах сонсогдоно. Тэр ямар хүйсийн хүн болохыг дуу хоолойгоор нь тодорхойлох аргагүй. Юутай ч тэд товчхон ярилцаад яриа тохиров. “…р хорооллын…р тоот”.
Маргааш нь хичээлийнхээ дараа оюутан хаягийн дагуу явж очлоо. Хөх өнгөтэй хуучны модон хаалга. Хонхгүй. Тогшиход хаалга чимээгүйхэн онгойв. Ядаад нугас нь ч чихарсангүй. Мөс шиг харцтай бяцхан охин шагайгаад цааш эргэв. “Ийм жаахан байж яаж ингэж хардаг байна аа?” Охины амнаас өөрт нь хандсан ямар нэг авиа гараагүй тул оюутан босго даван орлоо. Гэрт хэн ч байхгүй мэт нам гүм. “Хэвтрийн хөгшин л байгаа байх”. Энэ бодол үнэн бололтой. Гэрээс тийм гэхийн тэмдэггүй эвгүй, эхүүн үнэр ханхална. Тэрээр охины явж орсон өрөө рүү шагайхдаа давхийн цочив. Тэр өрөөнд дүүрэн хүн байлаа. Дунд насны эр, эм хоёр. Нэг өвгөн бас хоорондоо тун адилхан царайтай ойролцоо насны хоёр залуу. Тэгээд нөгөө охин. Бүгд яг адилхан харцаар оюутныг харна.
"ХАЛААСНЫ ӨРӨӨ /өгүүллэг/" цааш унших »
Энгийн юм бүхэн энгийн биш байдаг. Хэрэв та итгэхгүй байгаа бол
толинд өөрийнхөө нүдийг удаан хар.
Хэрэгцээ. Энэ бол хямд үнэтэй хөлсний өрөө. Оюутан зарлал уншина. Дийлэнх нь ижил утгатай зарлалууд…”Ганц бие хүнд өрөө хөлслүүлнэ”
Төвөгтэй зүйл байсангүй. Оюутан гудамжны утаснаас хэдэн дугаар руу залгав. Зарим нь удтал дуудна. Заримд нь эзэн олдсон гэнэ. Хамгийн сүүлчийн найдвар нь ашгүй утсаа авлаа. Харилцуурын цаана хэн нэг нь хүндээр амьсгаадах сонсогдоно. Тэр ямар хүйсийн хүн болохыг дуу хоолойгоор нь тодорхойлох аргагүй. Юутай ч тэд товчхон ярилцаад яриа тохиров. “…р хорооллын…р тоот”.
Маргааш нь хичээлийнхээ дараа оюутан хаягийн дагуу явж очлоо. Хөх өнгөтэй хуучны модон хаалга. Хонхгүй. Тогшиход хаалга чимээгүйхэн онгойв. Ядаад нугас нь ч чихарсангүй. Мөс шиг харцтай бяцхан охин шагайгаад цааш эргэв. “Ийм жаахан байж яаж ингэж хардаг байна аа?” Охины амнаас өөрт нь хандсан ямар нэг авиа гараагүй тул оюутан босго даван орлоо. Гэрт хэн ч байхгүй мэт нам гүм. “Хэвтрийн хөгшин л байгаа байх”. Энэ бодол үнэн бололтой. Гэрээс тийм гэхийн тэмдэггүй эвгүй, эхүүн үнэр ханхална. Тэрээр охины явж орсон өрөө рүү шагайхдаа давхийн цочив. Тэр өрөөнд дүүрэн хүн байлаа. Дунд насны эр, эм хоёр. Нэг өвгөн бас хоорондоо тун адилхан царайтай ойролцоо насны хоёр залуу. Тэгээд нөгөө охин. Бүгд яг адилхан харцаар оюутныг харна.
"ХАЛААСНЫ ӨРӨӨ /өгүүллэг/" цааш унших »
2011-11-10 15:04:27
Х.Болор-Эрдэнэ
ХҮҮДЭЭ ЗОРИУЛАВ...
Тэр цэцэг хатаж эхэлж байна. Усалж хэчнээн арчилсан ч чийглэг сэрүүн байдлаа алдсаар л...
Нэрнээс нь ч болсон уу нэг л мэдэхэд би түүнийг гэртээ тэврээд ирчихсэн байсан юм. Тэр өдрөөс хойш өглөө бүр шүүдрийн дусал мэт тунгалаг ус ялгаруулан гялтганах навч, мөчир бүрийг нь харж нүд сэтгэлээ баясгадаг болсонсон. Үнэхээр миний цэцэг өдөр бүхэн чийг дааж, борооны дуслууд шиг гялалзсан шүүдрээ гоёмсогоор гялтгануулж байдаг нь надад таатай санагддаг байлаа. Гялалзаж, гялтганах шүүдрийнх мэт тунгалагхан дуслуудыг харах тоолондоо түүнийг улам ихээр арчилж, тордох хүсэл төрнө.
Тэр цэцэг хатаж эхэлж байна. Усалж хэчнээн арчилсан ч чийглэг сэрүүн байдлаа алдсаар л...
Нэрнээс нь ч болсон уу нэг л мэдэхэд би түүнийг гэртээ тэврээд ирчихсэн байсан юм. Тэр өдрөөс хойш өглөө бүр шүүдрийн дусал мэт тунгалаг ус ялгаруулан гялтганах навч, мөчир бүрийг нь харж нүд сэтгэлээ баясгадаг болсонсон. Үнэхээр миний цэцэг өдөр бүхэн чийг дааж, борооны дуслууд шиг гялалзсан шүүдрээ гоёмсогоор гялтгануулж байдаг нь надад таатай санагддаг байлаа. Гялалзаж, гялтганах шүүдрийнх мэт тунгалагхан дуслуудыг харах тоолондоо түүнийг улам ихээр арчилж, тордох хүсэл төрнө.
"Уйлдаг цэцэг /өгүүллэг/" цааш унших »
2011-11-07 21:14:21
Чамаас өөр хэн ч намайг
Тийм ихээр зовоож байгаагүй
Чамаас өөр хэнийг ч би
Тийм ихээр хүлээж байгаагүй
Өөр хэн ч намайг
Чам шиг өвтгөж байгаагүй
Өөр хэнийг ч би
Чам шиг хайрлаж байгаагүй
Ус шиг, цас шиг, мөс шиг,
Гал шиг, салхи шиг чи минь
"Б. ЭРДЭНЭСОЛОНГО “ЧИ МИНЬ”" цааш унших »
"Б. ЭРДЭНЭСОЛОНГО “ЧИ МИНЬ”" цааш унших »



